Nauczyciel języka polskiego po rozpoczęciu roku szkolnego w klasie maturalnej powinien udostępnić uczniom listę tematów do wyboru (prezentacje maturalne). Z listy przedstawionych prezentacji maturalnych maturzysta wybiera jeden i formułuje metodę jego realizacji, który przekazuje do akceptacji nauczycielowi. Jeżeli na liście nie ma tematu odpowiadającego licealiście, istnieje szansa zaproponowania swojego tytułu przed zostanie ogłoszona lista tematów. W takim razie prezentacja powinna mieć powiązanie z literaturą.
W trakcie wyboru tematu zdający powinien się kierować nie wyłącznie stanem zdobytej wiedzy z języka polskiego, ale w głównej mierze własnymi zainteresowaniami. Trzeba pamiętać, że prezentacje maturalne nie sprawdzają tylko informacji książkowych, ale pozwalają pokazać zdolność dojrzałego argumentowania.
Wiele prac maturalnych ma charakter uniwersalny i zostawia swobodę w realizacji. Najważniejsze jest by prezentacja pozostawała zgodna z posiadaną wiedzą nie wyłącznie z zakresu literaturoznawstwa (np. uczeń pasjonujący się wiekiem XX może wybrać prezentację opartą na książkach z tego przedziału czasu, ktoś lubiący plastykę mógłby zdecydować się na temat odnoszący się do malarstwa, zaś kibice mogliby napisać o języku komentatorów sportowych). Przy doprecyzowywaniu tematu prezentacji powinno się jasno opisać jego zasięg, a także teksty kultury, na których będzie się on opierać literatura i film.
W trakcie wyboru, powinno się przywiązać uwagę na słowa – klucze danej pracy maturalnej podkreślające cel prezentacji maturalnej np. funkcje ustalonego motywu książkowego. Są to wyrażenia, które nadają tematowi określony kierunek. Oprócz tego, należy zastanowić się nad doborem tematu pod kątem wiedzy z epok literackich, twórczości określonych poetów, a także wybranych motywów literackich.