Nauczyciel języka polskiego na początku nauki w klasie maturalnej powinien udostępnić licealistom listę tematów maturalnych (prace maturalne). Z listy przedstawionych tematów maturzysta wybiera jeden i określa metodę jego wykonania, który prezentuje do zaaprobowania poloniście. Jeśli na liście nie ma tematu odpowiadającego licealiście, występuje szansa wymyślenia swojego tematu przed zostanie dostarczona lista tematów. Wówczas praca powinna mieć związek z literaturą.
Przy wyborze tematu uczeń liceum musi się kierować nie wyłącznie zasobem osiągniętej wiedzy z polskiego, ale głównie swoimi zainteresowaniami. Należy mieć na uwadze, że prezentacje z polskiego nie sprawdzają tylko informacji książkowych, ale pozwalają pokazać umiejętność dojrzałego myślenia.
Większość prac ma charakter ogólny i zostawia swobodę w sposobie realizacji. Najważniejsze jest by prezentacja maturalna pozostawała w zgodzie z posiadaną wiedzą nie wyłącznie z zakresu filologii polskiej (np. uczeń fascynująca się wiekiem XX powinien wybrać pracę opartą na książkach z tego przedziału czasu, ktoś posiadający uzdolnienia plastyczne może zdecydować się na temat związany z malarstwem, zaś miłośnicy sportu mogliby pisać o języku komentarzy sportowych). Przy doprecyzowywaniu tematu prezentacji maturalnej powinno się przejrzyście wyrazić jego zasięg, a także bibliografię, na których będzie się on opierać literatura i film.
Wybierając temat, trzeba zwrócić uwagę na słowa – klucze wybranej pracy maturalnej wskazujące na cel pracy np. rola danego motywu. Są to określenia, które wyraźnie ukierunkowują pracę. Dodatkowo, należy zastanowić się nad doborem tematu pod względem wiedzy z okresów literackich, dzieł określonych poetów, a także wybranych motywów.