Róża pomarszczona. Pochodzi ze wschodniej Azji. Tworzy krzewy wysokości
1-2 m z licznymi podziemnymi rozłogami. Posiada pędy grube, bardzo kolczaste i szczeci-
niaste. Liście złożone z 5-9 grubych sztywnych, ciemnozielonych i pomarańczowych
listków. Od spodu są owłosione. Kwiaty różowoczerwone, dość duże, o średnicy 6-8
cm. Kwitnie od czerwca do jesieni. Owoce są płaskokuliste pomarańczowoczerwone,
gładkie i duże (do 3 cm średnicy). Dojrzewają od lipca do jesieni. W przetwórstwie
domowym wykorzystywane są owoce i płatki. Florystyka jako sztuka układania kwiatów jest podstawową branżą jej zastosowania.
Krzewy są odporne na suszę. Są nimi obsadzane wydmy nadmorskie i różne
skarpy. Dobrze rośnie na glebach piaszczystych. W ogrodach spotykana w większych i
nieznacznych nasadzeniach. Prędko się rozrasta, nadaje się na żywopłoty.
Róża stulistna. Wywodzi się z nad Morza Czarnego. Dorasta do 2 m. Ma pędy kolczaste
i produkuje rozłogi. Liście złożone są z pięć listków, kwiaty całe, kuliste, czerwone,
różowe lub białe. Wydzielają intensywny zapach. Są zebrane po kilka na długich
szczeciniastych szypułkach. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Owoców nie zawiązuje.
Płatki kwiatów są wykorzystywane w przetwórstwie domowym i w przemyśle perfumeryjnym
do wyrobu olejków.
Nie posiada dużych założeń glebowych. Może być z powodzeniem sadzona w
ogrodach przydomowych i działkowych ze względu na niezbyt silny wzrost, piękne
kwiaty i małe wymagania glebowo-klimatyczne.
Owoce róży dzikiej i fałdzistnolistnej mają cenny skład chemiczny. Mięsista
owocnia stanowi około 50 % całości masy owocu. Zawartość suchej masy wynosi 25-
52 %, cukry stanowią 14,3-19,1 % (w tym oligosacharydy wystepują w różnorakich ilościach
– od śladów do 12,2 %), kwasów 0,7-2,6 %, pektyn 1,8-2,8 %, garbników i
barwników 0,12-4,7 %, związków azotowych 1,2-4,8 %.
Owoce róży są bardzo bogate w witaminę C. Jak podaje Pietrowa (1987) owoce
róży fałdzistolistnej, w zależności od roku i warunków dojrzewania, mogą zawierać
jej aż 300-1250 mg%. Duża jest też zawartość karotenu (2,3 do 18,8 mg%), i witaminy
P (300-650 mg%).
Dwa pierwsze gatunki róży łatwo jest rozmnożyć z nasion, które usuwamy przy
robieniu przetworów. Jesienią należy je poddać chłodnej stratyfikacji poprzez okres pięć
miesięcy w temp. 4-6oC. Można to zrobić w chłodziarce (jak podano przy innych gatunkach
opisywanych roślin) lub poprzez jesienny wysiew do gleby.
Najszybciej można ją rozmnożyć przesadzając wytworzony odrost. Jeśli go nie
ma, to wiosną można zrobić odkład (jak przy porzeczkach). Do jesieni się ukorzeni.
Dotyczy to przede wszystkim róży stulistnej, która nie wytwarza owoców i nasion. Róża fałdzistolistna
i róża stulistna są także tworzone przez zaawansowane szkółki sadownicze i
leśne. Z ich nabyciem nie ma problemu.
25.16. Suchodrzew